خداوند و نظامی جهانی

مقدّمه 1

هر يک از ساخته‌های بشر دارای نظم ويژه‌ای می‌باشند، به طوری که اين نظم محسوس است. برای درک بيش‌تر مطلب به دو نمونه زير توجّه کنيد:

مغز الکترونيک

يکی از فن‌آوری جديد و شگفت‌انگيز بشر، «مغز الکترونيک» است که بر اساس برنامه‌ريزی‌های بسيار دقيق و پيچيده عمل می‌کند و در نتيجه بر اساس برنامه‌های درون خود، کارهای مختلفی را می‌تواند انجام دهد.

به عنوان مثال، يکی از کاربردهای اين فن‌آوری، به‌کارگيری آن در علوم پزشکی است که می‌تواند در چند دقيقه، سابقه‌های بيماری را که در آن بايگانی شده است به طور دقيق در اختيار پزشک قرار داده، جزئيّات هر حالت را ـ که در يک يا چند سال گذشته گزارش داده شده ـ بررسی کرده، راه درمان و معالجه بيمار را پيشنهاد نموده، داروی موردنظر را در زمان لازم به داروخانه بيمارستان سفارش داده، و پرستار را هم خبر کند تا دارو را به بيمار بدهد. همچنين برخی از کارخانه‌های مهم برای کنترل و تنظيم دستگاه‌های خود از اين فن‌آوری استفاده می‌کنند.1

حال آيا ممکن است تصادف و اتّفاق اين دستگاه را به وجود آورده باشد يا نظم حيرت‌انگيز آن بيان‌گر هوش و استعداد سازنده آن است؟ مسلّماً هر کسی که در برابر چنين دستگاهی قرار گيرد، متوجّه عظمت فکر و هوش سازنده آن خواهد شد.2

آشپزخانه الکترونيک

«اوربيس3» نام دستگاهی است که می‌تواند غذايی عالی برای بيش از هزار نفر در مدّت يک ساعت تهيّه کند. اين دستگاه در بعضی از رستوران‌های ميان‌راه در برخی از کشورها استفاده می‌شود و کار آن برابر کار 20 آشپز ماهر است.

هنگامی که اتومبيلتان را کنار رستوران پارک می‌کند، پايانه‌ای در کنار شما قرار دارد که با فشردن دکمه وسط آن می‌شنويد: «چه چيزی ميل داريد؟». شما دستور چند غذای مختلف را می‌دهيد و تقريباً 8 دقيقه و 11 ثانيه بعد غذايتان توسّط گارسون ويژه آورده می‌شود.

طرز کار اين آشپزخانه به اين صورت است که هنگامی که مشتری دکمه را فشار می‌دهد، لامپ دستگاه روشن می‌شود و همين که مشتری دستور غذاهای مختلف را می‌دهد، شخصی که در مقابل دستگاه نشسته است، دکمه‌های مربوط به هر غذا را فشار می‌دهد. آن‌ گاه ماشين شروع به کار می‌کند و غذا را آماده می‌کند و برای داشتن چنين سرعتی، کارهای هم‌عرض را با هم انجام می‌دهد و به صورت بسته‌بندی‌شده تحويل می‌دهد.4

آيا اين دستگاه، سازنده و نظم‌‌دهنده‌ای نداشته و در اثر تصادف و اتّفاق به وجود آمده است يا محصول فکرها و زحمت‌های دانشمندان است که با محاسباتی دقيق آن را اختراع کرده‌اند؟5

مقدّمه 2

همين نظم‌های دقيق و پيچيده را می‌توان در جهان نيز مشاهده کرد. در جهان، از کوچک‌ترين ذرّه تا بزرگ‌ترين سيّاره آسمانی بيان‌گر نظم کامل و حساب دقيقی هستند که دانشمندان را به شگفتی واداشته است، به طوری که «سسيل بويس هامانر6»، استاد زيست‌شناسی دانشکده آسبوری می‌نويسد: «هنگامی که يک قطره آب را زير ميکروسکوپ می‌بينم و نيز وقتی که دورترين ستاره را با تلسکوپ تماشا می‌کنم، سخت مرا به حيرت می‌افکند.»

نظم در طبيعت چنان است که می‌توان بر اساس آن، حکم هر پديده را پيش از پيدايش آن با قانون‌های ثابت در طبيعت بيان کرد و به همين دليل است که دانشمندان برای کشف قانون‌های طبيعی شبانه‌روز تلاش می‌کنند، و گرنه هر گونه تلاشی در اين زمينه بی‌ثمر می‌بود.7

برای مثال، به دو نمونه از نظم‌های شگفت‌انگيز موجود در جهان توجّه کنيد:

زمين و جوّ

زمينی که روی آن زندگی می‌کنيم، از جهت اندازه، ميزان فاصله با خورشيد، سرعت حرکت مداری خود و ... چنان منظّم است که توانسته است مرکز زندگی باشد؛ چرا که اگر اندک تغييری در شرايط موجود آن حاصل شود، زيان‌های جبران‌ناپذيری پديدار خواهد گشت.

جوّ که بيش‌تر اجزای تشکيل‌دهنده آن، گازهای زندگی‌بخش هستند، به مقداری ضخامت و غلظت دارد که بتواند مانند سپر و زره زمين را از هجوم مرگبار بيست ميليون سنگ آسمانی در روز که با سرعتی در حدود 50 کيلومتر در ثانيه به سوی زمين می‌آيند، در امان نگه‌ دارد.

دو وظيفه تنظيم درجه حرارت سطح زمين در حدّی که شايسته زندگی باشد و انتقال بخار آب از اقيانوس‌ها به سطح خشک زمين نيز به عهده جوّ است، به طوری که اگر نمی‌بود، همه خشکی‌های مسکونی زمين چون کويرهای خشک غيرقابل‌زندگی می‌شدند.8

بدن انسان

چرا راه دور برويم؟ نزديک‌تر از هر چيز، وجود خود ماست. اسرار خلقت انسان بی‌شمار است، به طوری که دانشمندان پس از سال‌ها بررسی و مطالعه هنوز نتوانسته‌اند به همه شگفتی‌های آن دست يابند.
دکتر «الکسيس کارل» پس از سال‌ها مطالعهی کتابی به نام «انسان، موجود ناشناخته9» می‌نويسد و در آن اعتراف می‌کند: «هنوز زيست‌شناسی و دانش‌های ديگر نتوانسته‌اند به حقيقت دستگاه بدن پی ببرند و بسياری از مسأله‌ها ناگشوده مانده است.»

نمونه اين شگفتی‌ها را می‌توان در سلول‌های بدن مشاهده کرد. بدن انسان از سلول تشکيل يافته که هر يک از آن‌ها، به تنهايی موجودی زنده است. زندگی می‌کند و تغذيه، هضم، جذب، دفع، و توليدمثل دارد. در ساختمان آن‌ها، بيش‌تر فلزّاتی همچون آهن، مس، و کلسيم و شبه‌فلزّات همچون کسيژن، هيدروژن، ازت، و گوگرد مصرف شده است. تعداد سلول‌های بدن يک انسان معمولی، برابر با 1016, يعنی معادل ده‌ ميليون ميليارد می‌باشد.

از طرفی، تمامی اين سلول‌های زنده با هم همکاری کامل دارند و همگی يک هدف را دنبال می‌کنند. بسيار زودرنج و کم‌طاقتند و مرتّب بايد مواد غذايی در اختيارشان قرار گيرد. اين وظيفه را خون با کمک قلب به خوبی انجام می‌دهد. ساختمان قلب به اندازه‌ای مجهّز و کامل است که می‌تواند خون را به وسيله رگ‌ها و موی‌رگ‌ها به تمام بدن برساند.

از طرفی، خون مواد سمّی را که در سلول‌ها جمع شده است، با خود برمی‌دارد و با رنگی تيره به قلب برمی‌گرداند. قلب آن را به دستگاه تصفيه خون، يعنی شُش‌ها تحويل می‌دهد تا دوباره با رنگ باز و نشاط بيش‌تر به تمام بدن بازگردند. در ضمن، عبور از کليه‌ها، قسمت ديگری از مواد سمّی آن را برطرف می‌کند تا هيچ‌گونه اختلافی در کار عمومی بدن پيش نيايد.10

نتيجه‌گيری

بی‌شک نظم و ترتيب نتيجه فکر ناظم و مخترع آن‌هاست؛ يعنی اگر مخترعی در کار نبود و از روی محاسبه و اندازه‌گيری بسيار دقيق آن‌ها را نمی‌ساخت، هيچ‌گاه اين ساخته‌ها و دستگاه‌ها به وجود نمی‌آمدندو از همين جاست که يک برهان عمومی و اصل مسلّم خودنمايی می‌کند که نظم و ترتيب بايد از مبدأی دانا و توانا سرچشمه بگيرد و تصادف و اتّفاق نمی‌تواند منشأ آن باشد؛ زيرا هر چيزی اثر مخصوصی دارد؛ همان‌طور که از آب سرد توقّع سوزاندن بي‌جاست، از اتّفاق و تصادف هم انتظار نظم و حساب داشتن اشتباه است.

پس نظم و ترتيب شگرفی که در جهان و بدن خود و ديگران مشاهده می‌کنيم و همچنين درکی که آن را احساس می‌نماييم، دليلی کافی و شاهدی زنده بر اين است که جهان آفرينش سازنده و نظم‌دهنده‌ای دانا و توانا دارد، به طوری که هر چه بيش‌تر در اسرار نظام خلقت دقّت کنيم، بيش‌تر به عظمت آفريدگار آن پی خواهيم برد و کسی که درک و شعور ندارد نيز نمی‌تواند به ساخته خود چنين ويژگی بدهد.

قرآن کريم در آيه‌های بسياری به اين اصل مسلّم و حقيقت روشن اشاره می‌کند؛ مانند اين که می‌فرمايد: «خدا کسی است که آسمان‌ها را بدون ستونی که ببينيد برافراشت ... و آفتاب و ماه را مقهور اراده خويش قرار داد که هر يک تا مدّتی معيّن در حرکتند. خدا امر جهان را تدبير و تنظيم مي‌کند و نشانه‌های خود را توضيح و تفصيل می‌دهد تا به ديدار پروردگارتان يعنی روز قيامت يقين پيدا کنيد.11»12

محمّد بن عبدالله خراسانی، خادم امام رضا ـ علیه السّلام ـ می‌گويد:

«يکی از منکران خدا از امام رضا ـ علیه السّلام ـ پرسيد: "دليل اثبات وجود خدا چيست؟" حضرت ـ علیه السّلام ـ فرمودند: "هنگامی که من درباره بدن خود فکر می‌کنم، می‌بينم نمی‌توانم به طول و عرض آن چيزی بيافزايم يا از آن کم کنم. همچنين نمی‌توانم در خوشی و ناخوشی به ميل خود باشم بلکه گاهی هر چه سعی می‌کنم که از يک بيماری به عنوان نمونه بهبودی حاصل کنم، ممکن نمی‌شود. به همين دليل و نيز از ديدن نظام خورشيد و ستارگان و زمين و آسمان و نظام کلّی جهان می‌فهمم که بدن من و اين جهان خلقت، آفريدگار و پروردگاری (دانا و توانا) دارد."»13

 

پی‌نوشت‌ها:
1. مجلّه دانشمند، شماره بهمن 1346، صفحه‌های 39 تا 42؛ برگرفته از کتاب «درس‌هايی از اصول دين، شماره 4، مؤسّسه در راه حق». با تصحيحات فنّی که خودم در آن انجام دادم.
2. خلاصه کتاب «درس‌هايی از اصول دين، شماره 4, مؤسّسه در راه حق».
3. Orbis
4. مجلّه دانشمند، سال چهارم، شماره 10؛ برگرفته از کتاب «درس‌هايی از اصول دين، شماره 4، مؤسّسه در راه حق».
5. خلاصه کتاب «درس‌هايی از اصول دين، شماره 4، مؤسّسه در راه حق».
6. Cecil Boyce Hammanr
7. اثبات وجود خدا (The Evidence of God in an Expanding Universe که به قلم 40 تن از دانشمندان نگاشته شده است)، صفحه 26122؛ برگرفته از کتاب «درس‌هايی از اصول دين، شماره 2، مؤسّسه در راه حق».
8. اثبات وجود خدا، صفحه‌های 19 تا 22؛ برگرفته از کتاب «درس‌هايی از اصول دين، شماره 2، مؤسّسه در راه حق».
9. L,home,cet inconnu
10. خلاصه کتاب «درس‌هايی از اصول دين، شماره 2، مؤسّسه در راه حق».
11. سوره رعد، آيه 2.
12. اين چند بند، قسمتی از خلاصه کتاب «درس‌هايی از اصول دين، شماره 4، مؤسّسه در راه حق» است.
13. اصول کافی، جلد 1، صفحه 78 با مقداری تلخيص، برگرفته از: درس‌هايی از اصول دين، شماره 3، مؤسّسه در راه حق.

معرفی نویسنده، اشتراک‌گذاری مطلب، دعوت از دوستان، نظردهی و مشاهده نظرات بازدیدکنندگان

حبیب داستانی بِنیسی هستم.

32 ساله از شهر مقدّس قم

کارشناسی ارشد فقه و اصول و علاقه‌مند به نوآوری در فقه و اصول / تبلیغ‌های نوین دینی

پیشنهاد من: تلاش برای ایجاد تمدّن نوین اسلامی

رایانامه من: hdbenisi@chmail.ir

اشتراک‌گذاری این مطلب در وبگاه‌های اجتماعی:

afsaran

cloob

Google Bookmarks

Google Buzz

Digg

yahoo

Technorati

delicious

FriendFeed

دعوت از دیگران برای مشاهده مطلب

  

نظر شما

 

تعداد بازدید از این مطلب: 1641 عدد

هنوز نظری درباره این مطلب ارسال نشده است.

 

آخرین به‌روز‌رسانی: 17 / 12 / 1393