نود پرسش و پاسخ پیرامون حضرت زهرا

سوالاتی پیرامون خلقت و ولادت حضرت زهرا ـ‌ سلام اللّه علیها ـ که پاسخ آن‌ها را از زبان آیت الله مظاهری ـ حفظه اللّه ـ مشاهده می‌کنیم:

1. خلقت نوری حضرت زهرا - سلام الله عليها - چگونه بوده است؟‌

خداوند متعال در تجلّيات خود، دو تجلی بی‌بديل را داراست:

- تجلّی ذاتی با همه اسماء و صفات، حتّی اسماء و صفات مقدّسه خود، حتّی اسماء و صفات مستأثره، که در اثر اين تجلّی ذاتی، قرآن شريف که «تِبْيانًا لِکُلّ‏ِ شَيْ‏ءٍ» و «هُدًی لِلنّاسِ» است، پديد آمد؛

- تجلّی ذاتی با همه اسماء‌ و صفات، حتّی اسماء و صفات مستأثره، که در اثر اين تجلّی، انوار مقدّس اهل‌بيت ـ عليهم السّلام ـ پديد آمد و آن انوار مقدّس در عرش خداوند سبحان بودند تا اين‌که به اراده و منّت او به ابدان مطهّره منتقل گرديد، چنان‌که در زيارت جامعه کبيره که بهترين زيارات است می‌خوانيم‌:

«خَلَقَکُمُ اللَّهُ أَنْوَاراً؛ فَجَعَلَکُمْ بِعَرْشِهِ مُحْدِقِينَ، حَتَّي مَنَّ عَلَيْنَا بِکُمْ؛ فَجَعَلَکُمْ فِي بُيُوتٍ أَذِنَ اللَّهُ أَنْ تُرْفَعَ وَ يُذْکَرَ فِيهَا اسْمُه». در برخی روايات از بيان بلند نبّی مکرّم ـ صلّی الله‌ عليه‌ و آله ‌و سلّم ـ وارد شده است که خطاب به اميرالمؤمنين ـ ‌‌عليه‌السّلام ـ فرمودند: «خلقت حضرت زهرا ـ سلام ‌الله ‌عليها ـ از نور مقدّس خداوند سبحان است.»

2. چگونه خلقت حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ از رطب (خرما) و سيب بهشتي می‌باشد؟

اين قضيّه از ویژگی‌ها و امتيازات حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ است، به این صورت که پیامبر اکرم ـ صلّی الله علیه و آله و سلّم ـ طبق امر الهی، 40 روز از مردم کناره‌گيری کردند و در غار حراء‌ به رياضت دينی و عبادت مشغول شدند. پس از 40 روز، جبرئيل امين از عالّم غيب برای آن حضرت غذای بهشتی آورد و آن بزرگوار و حضرت خديجه ـ سلام الله علیهما ـ غذا را تناول فرمودند و نور حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ از پيامبر ـ صلّی الله عليه و آله و سلّم ـ به حضرت خديجه ـ سلام الله عليها ـ منتقل گرديد.

3. آیا ماجرای صحبت‌کردن حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ از درون رحم با مادرشان ممکن است؟

اين امر، يک مسأله طبيعی نبود؛ بلکه معجزه‌ای بود که درباره بسیاری از ائمّه و از جمله، حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ و اميرالمؤمنين ـ ‌عليه‌ السّلام ـ نقل شده است و معجزه، امکان ذاتی و امکان وقوعی دارد.

4. داستان کمک زنان بهشتی در ماجرای میلاد حضرت زهرا‌ ـ سلام الله عليها ـ چگونه بوده است؟

خداوند سبحان برای احترام حضرت خديجه‌ ـ عليها السّلام ـ از عالّم غيب افرادی را فرستاد، همان‌طور که برای حوارييّن حضرت عيسی ـ عليه‌ السّلام ـ از عالم غيب غذا فرستاده بود و برای قوم حضرت موسی ـ عليه ‌السّلام ـ غذایی به نام «مَنّ‌ و سَلْوی» فرستاده بود، هر چند جزئیّات اين مسائل معلوم نيست.

اسامي و القاب حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ

5. آیا "زهرا" نام مبارک حضرت زهرا ـ سلام الله علیها ـ است، یا "فاطمه"؟ هر کدام به چه معناست؟

نام مبارک آن حضرت، فاطمه است و القاب متعدّدی برای آن بزرگوار است که تفسير هر يک و وجه تسميه آن وجود مقدّس در روايات مربوطه آمده است که بايد به محلّ آن مراجعه شود. چنان‌که در تفسير اسم مبارک ايشان هم مطالب عميقی وارد شده و از جمله آن‌که وجه تسميه فاطمه آن است که مردمان از درک شأن و حقيقت مقدّسه‌ آن حضرت، مفطوم و ناتوان هستند و ادراک حقيقت و شخصيت والای او، اختصاص به خدای سبحان و پدر و شوهر و فرزندان والاقدر او دارد.

6. آیا می‌توان بدون وضو به اسم‌های حضرت زهرا ـ سلام الله علیها ـ‌ مثل "فاطمه" و "زهرا" دست زد و لمس نمود؟

اسم مبارک آن حضرت، فاطمه ـ سلام الله عليها ـ است و القاب متعدّدی دارند که مشهورترين آن، «زهرا» است. و خوب است که بدون وضو لمس نشود. و اگر موجب هتک حرمت و بی‌احترامی باشد، جايز نيست.

7. چرا نبی مکرم اسلام ـ صل الله علیه و آله ـ به دخترشان لقب «‌ام ابيها» دادند؟

چون شخصيّت پيامبر گرامی ـ صلّی الله عليه و آله و سلّم ـ مرهون آن بانوی بزرگوار است؛ چنان‌که حضرت آمنه ـ عليها السّلام ـ مادر نبی مکرّم اسلام ـ صلّی الله عليه و آله و سلّم ـ برای شخص آن وجود مقدّس جزء العلت هستند، حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ، برای شخصيّت پيامبر اکرم ـ صلّی الله عليه و آله و سلّم ـ، جزء العلت می‌باشند و اين معنای لقب مبارک صديقه طاهره ـ سلام الله عليها ـ به «اُمّ ابيها» است.

8. در معناي لقب «طاهره» گفته‌اند:«حضرت زهرا ـ علیها السّلام ـ عادت زنانه نداشته‌اند.» این مسئله چگونه بوده است؟

اين يک اعجاز برای حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ بوده که اين جريان طبيعی را خنثی نموده است و از اين جهت بعد از سِقط حضرت محسن‌ ـ عليه‌السّلام ـ، بلافاصله برای اداء آن خطبه غرّاء در دفاع از ولايت به مسجد مشرّف شدند‌.

9. لقب «الحوراء الإنسية» به چه معناست؟

اين لقب با لقب‌ "سيّدة النّساء العالمين" مرادف و هم‌معنی است.

10. آيا مقام حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ از ساير ائمه معصومين بالاتر است؟

مقام اهل بيت ـ عليهم السلام ـ در فضيلت، تفاوتي ندارد؛ زيرا يک تجلّي بوده اند و نور واحد؛ لکن به اعتبار ظروف، 14 نور شده‌اند. امّا مقام «نبوّت» پيامبر اکرم ـ صلّي‌ الله ‌عليه ‌و آله ‌و سلّم ـ از خصوصيت ويژه‌اي برخوردار است، چنان‌که مقام «اُبوّت و اُميّت» (پدر و مادر بودن) اميرالمؤمنين و حضرت زهرا ـ سلام الله عليهما ـ براي بقيّه ائمه ـ ‌عليهم السلام ـ، از خصوصيت ديگري برخوردار است و اين بحث تفصيلي دارد که در اين مجال نمي‌گنجد.

11. نظر شما درباره این حديث قدسي که خداوند خطاب به حضرت نبي ـ صلى الله عليه و آله ـ فرموده: «لولاك لما خلقت الأفلاك، و لولا عليّ لما خلقتك، و لولا فاطمة لما خلقتكما» چیست؟

اين حديث شريف، قسمت اوّلش يعني عبارت «لَوْلاکَ لما خَلَقْتُ الأفْلاکَ» سنداً متواتر است؛ ولي قسمت آخر و دنباله آن يعني عبارت «و لَوْلا عَليٌ لَمْا خَلَقتُکَ و لَولا فاطِمَةُ لَمْا خَلَقْتُکُما» سنداً ضعيف است، امّا از نظر واقعيّت، مشتمل بر يک مطلب عرفاني دقيق بوده و کاملاً مطابق با حقايقِ عالمِ وجود است. توضيح مختصر مطلب آن است که پيامبر اکرم ـ صلّي الله عليه وآله و سلم ـ،- که مظهر تامّ نبوّت است - علّت ما سوي الله است، «لَوْلاکَ لما خَلَقْتُ الأفْلاکَ» و ولايت هم - که مظهر تامّ‌ آن اميرالمؤمنين‌ ـ عليه‌السّلام ـ است - علّت نبوّت است «و لَوْلا عَليٌ لَمْا خَلَقتُکَ» و حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ، - که مظهر تامّ حجّت است؛ زيرا، حجّت بر حضرات معصومين ـ عليهم السلام ـ هم هستند- علّت غايي براي ما سوي الله است «و لَولا فاطِمَةُ لَمْا خَلَقْتُکُما».

12 . جزئیات حضور جبرئيل در محضر حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ بعد از رحلت نبي اکرم ـ صل الله علیه و آله ـ چگونه بوده است؟

خصوصيات اين امر معلوم نيست. لکن آنچه مسلّم است و از امتيازات بي بديل حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ مي‌باشد اين است که پس از وفات پدر بزرگوارشان، جبرئيل امين تا مدتي بر آن وجود مقدّس نازل مي‌شده و از طرف حضرت حق تعالي وقايع و مسائل را بيان مي‌کرده و اميرمؤمنان ـ عليه‌السّلام ـ هم به عنوان کاتب وحي الهي آن مطالب را مرقوم مي‌فرموده است و همين مرقومه مبارکه، کتابي شده است به نام مصحف فاطمه ـ سلام الله عليها ـ که در روايات ائمه طاهرين ـ عليهم السلام ـ به آن تصريح شده و هميشه در نزد آن بزرگواران بوده؛ و اينک نيز در نزد حضرت وليّ الله الاعظم ـ ارواحنا له الفداء ـ است. و اين امر از مسلّمات نزد شيعه است و به تعبير بلند استاد بزرگوار ما حضرت امام ـ قدّس سرّه ـ، اين قضيه، برترين فضيلت براي حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ است که انحصارِ در اين فضيلت از آنِ وجود مقدّس ايشان است و روايات مربوط به اين مطلب را مرحوم ثقة‌ الاسلام کليني در کتاب شريف کافي در کتاب الحجة در بابي مخصوص ذکر فرموده‌اند.

13. مصحف حضرت فاطمه ـ سلام الله علیها ـ کجاست؟ آیا به مطالب آن می‌توان دست یافت؟

مرحوم ثقة الاسلام کليني ـ اعلي الله مقامه ـ در کتاب شريف اصول کافي، رواياتي را در این‌باره آورده‌اند؛ ‌اين صحيفه نزد امام معصوم و در زمان ما، نزد امام عصر ـ ارواحنا فداه ـ مي‌باشد. جزئيات مطرح شده در اين مصحف شريفه معلوم نيست؛ ان شاء الله با ظهور بقيّة الله ـ عجّل الله تعالي فرجه الشّريف ـ، حقايق آن مصحف مبارکه معلوم گردد.

14. آيا دوران حيات پيامبر اکرم نيز جبرئيل يا فرشتگان ديگري به حضور حضرت فاطمه ـ سلام الله عليها ـ مي‌آمدند؟

وجودِ مقدّس حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ، وجودِ با عظمتي است که علي القاعده هميشه با مجرّدات (مثل فرشتگان) ارتباط داشته است ولي خصوصيات اين‌گونه امور معلوم نيست.

15 . چگونه براي حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ از بهشت طعام و غذا مي آورند؟‌ آيا از بهشت موعود که در آخرت است می‌آوردند؟ مگر بهشت جاويد خلق شده است؟

آن‌چه معلوم است اينکه براي آن حضرت، گاهي از عالم غيب، طعام و مائده آسماني آورده مي‌شد؛ نظير حضرت مريم ـ عليها السلام ـ و نظير حواريين حضرت عيسي‌ ـ عليه‌السّلام ـ و نظير «مَنّ و سَلوي» براي قوم حضرت موسي ـ عليه‌السّلام ـ؛ لکن از کجا؟ و اين‌که بهشت در اين روايات دقيقاً به چه معناست؟ نمي‌دانم و اين ظاهراً از متشابهات در روايات است.

و در مورد قسمتِ آخرِ سؤال بايد گفت بهشتِ موعود به مراتبي که دارد، موجود بوده است و البته نِعَم مختلف آن براي اهل بهشت بايد از دنيا به وسيله اعمال صالح بندگان تهيّه شود چنان‌که جهنّم و عذاب‌هاي آن هم، چنين است.

16. چگونه است بانويي در اين مدت اندک و با کمي عمر به اين مقامات بلند و امتيازات ويژه مي رسند؟‌

اين امتيازات ويژه، اعطاء و عنايت خاصّ خداوند تعالي است و به تعبير بلند استاد بزرگوار ما حضرت امام خميني ـ قدّس سرّه ـ، خداي سبحان اراده فرموده که دو تجلّي با تمام اسماء و صفات حتي اسماء و صفات مستأثره داشته باشد که از يک تجلّي، قرآن کريم و از تجلّي ديگر اهل بيت عصمت و طهارت ـ عليهم السلام ـ، پديدار شد. اين امر، اراده حق تعالي و عنايت ويژه اوست.

17. چگونه ما که بندگان کوچک و گناه کار هستیم، می‌توانیم از حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ که مقام عظیمی دارند به عنوان الگو استفاده کنیم؟

نبيّ مکرّم و اهل بيت معظّم ايشان ـ عليهم جميعاً صلوات الله و سلامه ـ، همگي، سرمشق يک انسان مسلمان واقعي هستند و سيره و روش آن‌ها، بايد سرلوحه ي عمل آنان قرار گيرد، و لذا خداي تعالي مي فرمايد‌:«لَقَدْ کانَ لَکُمْ في رَسُولِ اللّهِ اُُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِمَنْ کانَ يَرْجُوا اللّهَ وَ الْيَوْمَ اْلآخِرَ وَ ذَکَرَ اللّهَ کَثيرًا» بنابراين حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ نه تنها اُسوه و سرمشق حقيقي زنان و دختران هستند، بلکه اُسوه حسنه همه انسان‌ها مي‌باشند و اساساً در فرهنگ قرآن کريم، اگر انساني وارسته شد، الگوي ديگر انسان‌هاست و فرقي ميان زن و مرد نيست. زن خوب،‌ الگوي همه انسان‌ها چه زنان و چه مردان است، چنان‌که مرد خوب هم، الگوي همه انسان‌هاست چه مردان و چه زنان.

18. اولين کسي که وارد بهشت مي شود، کيست؟

حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ، علّت غايي براي ما سوي الله است و از محبوبيت بي بديلي نزد خداوند تعالي برخوردارند و لذا طبع قضيه اقتضاء دارد که اوّلين کسي که فائز به درجات قرب الهي در روز قيامت مي شود، وجود مبارک آن حضرت باشند.

19. آيا حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ یکی از مصادیق کوثر است یا حقیقت کوثر؟

فاطمه ـ سلام الله عليها ـ ،‌ نفس خير و فضيلت است و اگر فضيلت و خير، مجسّم گردد، حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ مي شود. آن وجود مقدّس در عالم جبروت، تجلّي تامّه حضرت حق تعالي است و درعالم ناسوت، يک انسان کامل است که حجّت بر همه ائمه معصومين ـ عليهم السلام ـ است و تواضع همه اهل عصمت را برانگيخته، تا آن‌جا که نبيّ مکرّم ـ صلّي الله عليه و آله ـ که اشرف خلايق و افضل انبياء است، مکرّراً دست آن وجود مبارک را مي بوسيدند و خود را فدايي آن نازنين مي دانستند. و در عالم قيامت هم، آن حضرت حقيقتِ کوثر است که هر کس جرعه اي از آن بنوشد از هر عيب و نقص ظاهري و باطني، تزکيه و تطهير مي شود و پس از آن، لياقت قرب الهي و بهشت خداي سبحان را پيدا مي کند.

20. لطفاً درباره "حوض کوثر"، قدری برایمان توضیح دهید؟

روايات متعدّدي در خصوص حوض کوثر ذکر شده است. اين حوض بنابر آن‌چه در روايت نبّي مکرّم ـ صلّي الله عليه و آله ـ خطاب به حضرت اميرالمؤمنين ـ عليه‌السّلام ـ آمده است، تحت عرش الهي، جاري است و توصيفات خاصّه‌اي دارد که پيامبر مکرّم بيان فرموده و سپس مي‌فرمايند ‌يا علي إنَّ هذَا الَّذي لي وَ لَکَ وَ لِمُحِبّيکَ مِنْ بَعْدي. [اي علي! همانا اين حوض براي من، تو و دوستان تو بعد از من است].

آن‌چه از مجموع اين روايات به خوبي برداشت و تفسير مي‌شود آن است که در عالم قيامت، کساني که بهشتي هستند، به دستِ ولايت، از آب آن حوض مطهّر مي‌نوشند و مورد شفاعت واقع مي‌گردند و ساقي آن حوض اميرالمؤمنين ـ عليه‌السّلام ـ است و حکمت اين مسأله آن است که اهل بهشت با وسيله ولايت که هدايت تکويني در دست اوست و واسطه فيض بين خدا و مخلوق است، به بهشت مي‌روند و بدون شفاعت آن بزرگان و بدون راهنمايي و هدايت يافتن از مقام ولايت، ‌ورود در بهشت که همان مراتب قرب الهي است، ممکن نخواهد بود و چنان‌چه در پاسخ سئوال قبلي گفته شد، حقيقت کوثر، وجود مقدّس حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ است که تطهير و تزکيه اهل بهشت، ‌مرهون آن وجودِ طاهره مطهره است.

و سلام الله الزاکيات الطّيّبات عليها و علي ابيها و بعلها و بنيها والسّر المستودع فيها.

21. در روایات داریم: «‌کسي که فاطمه را درک کرد، شب قدر را درک مي کند»، منظور از این‌گونه روایات چیست؟»

اين‌گونه روايات (که در موارد ديگري هم وارد شده نظير آن‌که فرموده‌اند: «شب نيمه شعبان، شب قدر است»)، به اين معناست که شبِ قدرِ معهود (که در ماه مبارک رمضان واقع گرديده)، موجب تقرّب بندگان به خداي تعالي است و هرکس در آن شب، براي تقرّب به خداوند سبحان تلاش کند، به درجات قرب او دست خواهد يافت. هم‌چنين متابعت از حضرت زهرا ـ عليها السلام ـ يا عبادت در شب نيمه شعبان، مثل شب قدر، موجب عنايت خاصّ الهي و مقام قرب او به خداوند تعالي است. (شب قدر، شب نیمه شعبان و حضرت فاطمه زهرا ـ‌ سلام الله علیها ـ هر سه موجب تقرب الهی هستند و در عرض یکدیگرند.)

22. چرا نام حضرت مريم ـ عليها السلام ـ در قرآن آمده ولي نام حضرت فاطمه ـ عليها السلام ـ در قرآن نيامده است؟

اوّلاً آمدن يک اسم در قرآن کريم، صرفاً فضيلتي نيست؛ زيرا:

1- در قرآن اسم ناصالحان و ناپاکان نيز آمده است مثل: "شيطان"، "فرعون"،‌ "قارون"، "ابولهب" و نظاير آن،

2- (به همین دلیل که فضیلتی محسوب نمی‌شود)در قرآن نام بسیاری از انبياء و اولياء الهي در قرآن کريم ذکر نشده و فقط نام تعدادي از انبياء در قرآن شريف آمده است.

ثانياً از نظر ادبي، در برخي مواقع، نام کسي يا مطلبي را ذکر کردن به وسيله کنايه،‌ رساتر و بهتر است، از اين جهت نام مبارک اميرالمؤمنين علي ـ عليه السلام ـ نيز در قرآن کريم تصريح نشده، ولي با کنايه بطور مکرّر و متعدّد از آن حضرت و مقام ولايت و امامت آن بزرگوار و جانشينان و فرزندانشان ذکر و ياد شده است. نام مبارک حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ هم با عناويني ذکر شده؛

1- از جمله «کوثر» که در عالم ملکوت، تجلّي حق تعالي است و در عالم ناسوت فاطمه زهرا ـ سلام الله عليها ـ است و در عالم لاهوت، آن حوضِ معهود است که بهشتيان بايد از آن بنوشند تا لياقت بهشت را پيدا کنند و هر کس از آن، جرعه اي بياشامد، انسان کامل مي گردد؛

2- از جمله «‌کلمه» در آيه «فَتَلَقّي آدَمُ مِنْ رَبِّهِ کَلِماتٍ‏» که منظور، انوار عترت طاهره‌ ـ عليهم‌السّلام ـ است که بارزترين مصداق اَسماء الهي هستند و در ميان آنان نور حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ از درخشندگي ويژه اي برخوردار است.

(3- از جمله آیه 61 آل عمران: ِ{فَقُلْ تَعالَوْا نَدْعُ أَبْناءَنا وَ أَبْناءَكُمْ وَ نِساءَنا وَ نِساءَكُمْ وَ أَنْفُسَنا وَ أَنْفُسَكُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْكاذِبينَ}بگو: «بياييد پسرانمان ( امام حسن و امام حسین ـ سلام الله علیهما ـ) و پسرانتان، و زنانمان ( حضرت زهرا ـ سلام الله علیها) و زنانتان، و ما خويشان نزديك (امیرالمومنین علی ـ‌ سلام الله علیها) و شما خويشان نزديك خود را فرا خوانيم؛ سپس مباهله كنيم، و لعنت خدا را بر دروغگويان قرار دهيم.» و ...)

و اين‌گونه ذکر کردنِ کنايي، هم از نظر فصاحت و بلاغت ادبي و حتي از نظر سياسي و اجتماعي، بهتر است. و در اين جهت، مطالب ديگري هست که در اين مختصر نمي‌گنجد.

23. پوشش حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ چگونه بوده است؟

از تاريخ و از جمله، صدر خطبه حضرت زهرا ـ عليها السلام ـ که شيعه و سنّي نقل کرده‌اند، استفاده مي‌شود که آن حضرت، علاوه بر مقنعه، چادري که سرتاپاي مبارک آن حضرت را مي پوشانده، داشته‌اند و نيز استفاده مي‌شود، که به مجرّد ورود حضرتش به مسجد رسول الله ـ صلّي الله عليه و آله ـ، پرده‌اي ميان مردها و زن‌ها حائل کرده‌اند و آن حضرت در طرفِ زن‌ها، خطبه ي غرّاءِ ماندگارِ خود را ايراد فرموده‌اند.

24. نظر اهل سنت پيرامون شخصيت حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ چيست؟

کليه اهل بيت عليهم السلام، در نزد اهل تسنّن از حيث حَسَب و نَسَب داراي مقامات عاليه هستند و در اين جهت، کتب متعدّدي از آنان وجود دارد.

25. آيا در توسل به حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ، بين زن و مرد فرقي هست؟‌

فرقي نيست.

26. چرا حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ طلب مرگ مي‌کردند؟آیا این واقعی بوده است؟

اين‌گونه گفته‌ها که در لسان محاورات عمومي هم وجود دارد، کنايه از بزرگي و عظمت مصيبت است؛‌ چنان‌که در قرآن کريم نيز از قول حضرت مريم ـ عليها السّلام ـ، چنين آرزويي نقل شده است. {قالَتْ يا لَيْتَني مِتُّ قَبْلَ هذا وَ کُنْتُ نَسْيًا مَنْسِيًّا}. (ترجمه: گفت: «اى كاش، پيش از اين مرده بودم و يكسر فراموش شده بودم.»سوره مریم آیه 23) بنابراين اينگونه گفته‌ها، کنايي است نه اين‌که مخالفت با اراده تکويني خداوند تعالي باشد.

27. چرا حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ در برابر شخص نابينا باز هم پوشش خود را حفظ فرمودند؟

نظر و ديد خود را حفظ فرمود، نه پوشش خود را. و به پيامبر اکرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ هم عرض کردند که: «اگر او مرا نمي بيند، من او را مي‌بينم» و انگيزه و داعيه‌اي براي اين نظر و ديد هرچند حلال، نيست.

28. در جریان سه روز، روزه‌داري خانواده حضرت علي ـ عليه السلام ـ و اطعام فقير و يتيم و اسير، آيا افطار با آب براي فرزندان حضرت ضرر نداشت و آيا اين مصداق ضرر رساندن به خود نمي‌باشد؟

به عقيده اين‌جانب، اين اطعام در سه مرتبه از شب بوده است و آن بزرگواران آن شب‌ها را (به صورت جدا، جدا) افطار نفرموده‌اند. لکن خصوصيات اين مسئله، ثمره خاصي در بر ندارد و ضرورتي به گفتگو در پيرامون آن نيست.

29. شبهاي جمعه چگونه حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ به کربلا تشريف مي‌برند؟

اگر چه ممکن است، حقيقت و باطن اين‌گونه مطالب براي ما قابل درک نباشد؛ لکن (این جریان ثابت است) چنان‌که جناب ابن قولويه در کتاب شريف کامل الزّيارات هم نقل فرموده‌اند، امام صادق ـ عليه‌السّلام ـ مي فرمايند: «وَ اللَّهُ يَزُورُهُ فِي کُلِّ لَيْلَةِ جُمْعَةٍ يَهْبِطُ مَعَ الْمَلَائِکَةِ إِلَيْهِ وَ الْأَنْبِيَاءُ وَ الْأَوْصِيَاءُ وَ مُحَمَّدٌ أَفْضَلُ الْأَنْبِيَاءِ وَ نَحْنُ أَفْضَلُ الْأَوْصِيَاء» و روايات ديگري هم در همين مضمون صادر شده است و اين‌که در اين روايات تصريح شده است که خداي سبحان در هر شب جمعه، ‌امام حسين ـ عليه‌السّلام ـ را زيارت مي‌فرمايد، کنايه از تجلّي خاصّ‌ و عنايت ويژه حضرت حقّ سبحانه و تعالي و فيض و رحمت خاصّه بر آن قبر مطهّر و منوّر است.

رزقنا الله و ايّاکم زيارته.

30. چرا هر یک از ایّام هفته ویژه یکی یا ند نفر از اهل بیت ـ سلام الله علیهم اجمعین ـ است؟

در رواياتي وارد شده است که ايّام هفته هر يک به نام يکي از حضرات معصومين ـ عليهم السلام ـ است و لذا زيارات و نمازهاي مخصوصه براي آن وارد شده که علماء و محدثين بزرگ در کتب ادعيه و زيارات، نظير سيّد بن طاووس در اقبال الاعمال و جمال الاسبوع و مرحوم کفعمي در البلدالامين و از جمله مرحوم محدّث قمي در مفاتيح الجنان نقل فرموده‌اند. و حکمت اين مسائل آن است که در هر روز و ساعتي، قلب و دل و ذهن و فکر ما به ياد آن بزرگوران معطّر و منوّر باشد؛ به اين‌وسيله از عنايات و فيض الهي و هدايت‌هاي آنان برخوردار گشته و از معصيت‌ها و خطاها در امان قرار بگيريم.

31. مگر در روایات نداریم که حضرت کنیزی به نام فضّه داشته‌اند، پس چرا بعضی می‌گویند: "تسبیحات را بدین علّت پیامبر ـ صل الله علیه و آله ـ‌ به حضرت زهرا ـ‌ سلام الله علیها ـ آموختند که احتیاجی به کنیز نداشته باشند"؟

بنابرآن‌چه در تاريخ نقل شده است، چون حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ در امور خانه نياز به هم‌کار و کمک‌کار داشته‌اند، تصميم گرفتند با پيامبر اکرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ، در اين خصوص صحبت کنند، ولي وقتي نزد ايشان آمدند، قبل از طرح موضوع، آن بزرگوار فرمودند: «‌ اين تسبيحات از دنيا و آن‌چه در دنياست، بهتر است» و حضرت زهرا ـ سلام الله علیها ـ هم آن مطلب را طرح نفرمودند و با حالت سُرور وصف ناپذير از خدمت حضرت مرخّص شدند و به نزد اميرالمؤمنين ـ علیه السّلام ـ آمدند و قضايا را نقل کردند و بعداً پيامبر گرامي ـ صلّي الله عليه و آله ـ، فضّه خادمه را به حضرت زهرا ـ سلام الله علیها ـ هديه نمودند.

32. چرا اين‌قدر براي تسبيحات حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ ثواب بيان شده است؟

اولاً، نَفْسِ تسبيحات داراي اهميت والايي است چه از حيث معاني عظيمه که در آن نهفته است و چه از حيث ذکر اين تسبيحات؛ ثانياً انتساب اين تسبيحات با آن شکل مخصوص به حضرت زهرا ـ عليها السلام ـ، اهميت آن را مضاعف مي کند؛ ثالثاً توجه به شأن نزول آن که در روايات مربوطه آمده نيز از اهميت خاصّي برخوردار است؛ رابعاً ثواب‌ها و پاداش‌هاي الهي، تفضّلي است نه استحقاقي و اين تفضّل الهي براي ترغيب به آن اعمال مقدّسه است.

33. تسبيحات حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ چگونه است؟ آیا آخر الحمدلله است یا سبحان الله؟

آن‌چه مشهور و مورد عمل بزرگان است، سي و چهار مرتبه «الله اکبر»، سي و سه مرتبه «الحمدلله» و سي و سه مرتبه «سبحان الله» و اگر بعد از آن، کلمه مقدّسه «لا اله الا الله و الله اکبر» گفته شود خوب است ولي جزء تسبيحات حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ نيست.

34. حکمت اين‌که ثواب تسبيحات حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ از هزار رکعت نماز بالاتر است چه مي‌باشد؟

اين فرمايش امام صادق ـ عليه‌السّلام ـ، کنايه از عظمت آن تسبيحات است و از اين جهت بايد مورد توجّه همه شيعيان باشد.

35. رابطه حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ با گل ياس چيست؟

اين سخن، سخني کنايي است و کنايه از لطافت خاصّ وجودي آن حضرت است؛ چنان‌که گل سرخ را منتسب به پدر بزرگوار ايشان مي‌کنند.

36. چرا «رضايت خدا در گرو رضايت فاطمه است»؟

اين روايت در بيان امري است که اختصاص به حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ ندارد و همه اهل بيت ـ عليهم السلام – چنين‌اند؛ زيرا خداي سبحان مي فرمايد «مَنْ يُطِعِ الرَّسُولَ فَقَدْ اَطاعَ اللّهَ‏» اطاعت از آن بزرگواران، اطاعت از خداي تعالي و مخالفت با آن‌ها، مخالفت با خداي تعالي است و اين مطلب يک امر ضروري در اسلام است.

37. از زيارات حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ، کداميک معتبرتر است؟

زياراتي را که محدّث قمي ـ عليه الرّحمه ـ در مفاتيح الجنان در اعمال سوّم جمادي الثّاني نقل فرموده‌اند، در حالي‌که از حيث لفظ کوتاه است، لکن بسيار پرمحتوا و عميق و از نظر سند و دلالت، در کمال اعتبار است.

38. اين فرمايشِ حضرت فاطمه ـ سلام الله عليها ـ که مي فرمايند «امام مانند کعبه است و...»‌ به چه معناست؟

معناي اين فرمايش آن است که مردم بايد عقلانيّت سياسي و اجتماعي و شعور ديني آنان، ارتقاء يابد و اطراف اهل بيت ـ عليهم السلام ـ اجتماع کنند تا دشمنان طمع در غصبِ حقّ آنان در خلافت و رهبري امّت ننمايند.

39. چگونه در خانه‌اي که نام محمد يا علي و... و فاطمه باشد، فقر وارد نمي شود؟

اگر اعمال ناشايستِ صاحب خانه و والدين، موجب فقر نشود و يا غنا را نابود نکند، به واسطه اين اسماء، خداي سبحان، در آن خانه غنا را عنايت مي فرمايد.

40. آيا فرمايش حضرت فاطمه ـ سلام الله عليها ـ که «بهترين چيز براي زن آن است که نامحرم او را نبيند»، با رسيدن زن به کمال منافات ندارد؟

برترين کمال براي زنان، عفّت و حيا است و مراعات آنان نسبت به اين امور، کمالِ روحي آنان را مي افزايد.

41. شفاعت حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ شامل چه کسانی می‌شود؟

شفاعت، لياقت مي خواهد؛ بنابراين تا کسي لياقت لازم را پيدا نکند، سعادتِ شفاعت، نصيب او نخواهد شد. و در آيات و روايات مربوط به شفاعت، شرايط آن آمده است که بايد به محلّ آن رجوع کرد و در اين مختصر نمي‌گنجد.

42. آیا این گفته صحیح است: «رواياتي که در مورد کم ارزش بودن زن و پايين بودن بعضي از حقوق آن‌ها نقل شده، جعلي است و هدف جاعلان آن هم پايين آوردن شأن و منزلت حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ مي باشد.»؟

رواياتي که از نبي اکرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ از طُرُق شيعه و سنّي در خصوص مقام و عظمت حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ وارد شده، آن قدر عظيم القدر و پرمحتوا است،‌ که همگي حاکي از شخصيت آن وجود مقدّس و موجب فخر و شرف براي زنان عالم است و آن مطلبي که نقل مي کنيد صحيح نيست.

43. صلوات حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ چگونه است؟ عبارت «سر مستودع» يعني چه؟

اين صلوات، نزد بزرگان به ويژه اهل سير و سلوک و معنا، داراي اهميت بسيار است، مخصوصاً ختم آن صلوات، که 135 مرتبه به عدد کلمه «فاطمه» به حروف ابجد است. و مراد از سرّ مستودع در آن صلوات، حضرت ولي الله الاعظم ـ ارواحنا فداه ـ است.

44. آيا شهادت به حقانيت و عظمت اهل بيت و حضرت زهرا ـ سلام الله عليهم ـ در اذان و اقامه، صحيح مي باشد؟

شهادت به ولايت اميرالمؤمنين ـ عليه‌السّلام ـ، جزء اذان و اقامه نيست؛ ولي چون فعلاً مصداقِ شعار شيعه است، واجب است گفته شود؛ ولي شهادت به حقّانيت اهل بيت ـ عليهم السلام ـ، يک امر خود درآوري است و نبايد باشد، مضافاً به اين‌که در شهادت به ولايت اميرالمؤمنين ـ عليه‌السّلام ـ، شهادت به حقانيت همه اهل بيت ـ عليهم السلام ـ، نهفته است.))

45. نماز حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ چگونه است؟

آن‌چه را محدّث قمي ـ عليه الرحمه ـ در مفاتيح الجنان آورده‌اند، بسيار خوب است.

46. چگونه محبت خودمان را به حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ ابراز کنیم؟

قرآن شريف، پاسخ اين سئوال را فرموده است «إِنْ کُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللّهَ فَاتَّبِعُوني يُحْبِبْکُمُ اللّهُ‏...» { قُلْ إِنْ كُنْتُمْ تُحِبُّونَ اللَّهَ فَاتَّبِعُوني‏ يُحْبِبْكُمُ اللَّهُ وَ يَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ وَ اللَّهُ غَفُورٌ رَحيمٌ بگو «اگر خدا را دوست داريد، از من پيروى كنيد تا خدا دوستتان بدارد و گناهان شما را بر شما ببخشايد، و خداوند آمرزنده مهربان است.» (31 آل عمران)} متابعت از آن حضرت و پدر بزرگوار و همسر عالي قدر و فرزندان عزيزشان، بهترين اظهار محبّت به آن حضرت است.

فاطمه ـ سلام الله عليها ـ و پيامبر اکرم ـ صلي الله عليه و آله ـ

47. حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ چگونه و چرا مالک فدک شده‌اند؟

فدک، واگذار شده به حضرت رسول ـ صلّي الله عليه و آله ـ بوده است که در قرآن و روايات به آن «فيء» گفته شده و در تحت مالکيّت نبّي مکرّم ـ صلّي الله عليه و آله ـ بوده است و آن حضرت به امر خداوند سبحان به حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ واگذار فرموده‌اند و شايد بتوان از قرآن کريم، استفاده کرد که اين واگذاري براي آن حقّي بوده است که حضرت خديجه ـ سلام الله عليها ـ به اسلام عزيز داشته‌اند.

48. چرا حضرت فاطمه ـ سلام الله عليها ـ آن‌قدر اصرار بر پس‌گیری فدک داشتند؟

اولاً دفاع از مال واجب است، به ويژه آن‌که قصد تقويت اسلام را با آن مال داشته باشند. لکن آن‌چه را بايد توجه داشت نکته دوم است و آن اين‌که غصب فدک به عنوان اين‌که بيت المال است و يا به بهانه اين‌که پيامبر ـ صلّي الله عليه و آله ـ ارث نمي‌گذارد، يک بدعت تاريخي و يک ظلم بزرگ بود که ايستادگي در مقابل بدعت و ظلم از واجبات بزرگ در اسلام است و آن بزرگواران ـ علیهم السّلام ـ در مقابل اين بدعت و ظلم ايستادگي فرمودند.

49. چرا در بين اهل بيت، پيامبر اکرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ، به حضرت زهرا و حضرت رضا ـ عليهما السلام ـ بضعه النبي، «پاره تن رسول الله» مي‌گويند؟

اين مطلب، متّخذ از رواياتي است که از نبّي مکّرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ نقل شده است.

50. چرا نبي اکرم ـ صلي الله عليه و آله ـ فرمودند «فداها ابوها»؟ آيااز باب عاطفه پدریست یا از باب معرفت به مقام عالی ایشان؟

اين‌گونه عبارت‌ها که در زيارات و در لسان حضرات ائمه معصومين ـ عليهم السلام ـ، مکرّر آمده است، کنايه از شدّت محبّتي است که معلول شناخت حقيقت و درک شأن و شخصيت آن حضرت از سوي آن بزرگواران است، و کنايه از اين‌که اگر همه چيز فداي آن حقيقت قدسي و آن عظمت معنوي و آن شخصيت الهي گردد، به‌جا و شايسته است، و ما نيز به لسان قال مي گوييم که: ارواحنا و ارواح العالمين و ارواح من سواها، فداها.

51. چرا نبي اکرم ـ صلي الله عليه و آله ـ فقط درباره حضرت زهرا ـ علیها السّلام ـ می‌فرمایند: «وقتي مشتاق بوي بهشت مي‌شوم فاطمه را مي‌بويم»؟

اگر چه همه‌ اهل بيت ـ عليهم السلام ـ رايحه طيّبه سبحاني دارند و منوّر به نور مقدّس الهي هستند، لکن حضرت زهرا ـ عليها السلام ـ، مظهر لطافت تامّ‌ و نور اتمّ الهي هستند.

فاطمه ـ سلام الله عليها ـ و حضرت علي ـ عليه السلام ـ

52. در روایت داریم که «عقد ازدواج علي و فاطمه عليهما السلام در آسمان بسته شده است» پس آن عقدی را که حضرت نبی ـ صلّي الله عليه و آله ـ اجرا نمودند چه بوده؟

عَقد و عُلقه بين آن حضرات را، خداوند تعالي با مهريه‌اي عظيم، در عرش خود و در عالم لاهوت، منعقد فرموده است؛ ولي در عالم ناسوت، عقد آن بزرگواران با مهريّه مختصر، توسط نبيّ مکرّم ـ صلّي الله عليه و آله ـ، منعقد گرديده است.

53. مراد از این روایتی که می‌فرماید: «آب‌ها مهريه‌ حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ است» چیست؟

در رواياتي که مربوط به عقد سمائي حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ وارد شده است، مطالبي هم در مورد مهريّه عرشي آن حضرت آمده و حتي در برخي از کتب اهل سنّت هم شبيه به اين مضمون وارد است که قسمت‌هايي از دنيا يا آب‌ها و نهرهايي جزء مهريّه آن حضرت قرار داده شده و در هر صورت حکمت و معناي اين مطلب آن است که چون آن بزرگوار علّت غايي براي ماسوي الله هستند، لذا آب‌ها که مايه حيات است «وَ جَعَلْنا مِنَ الْماءِ کُلَّ شَيْ‏ءٍ حَيٍّ» به عنوان مهريّه عرشي آن حضرت درعقد سمائي با اميرالمؤمنين ـ عليه السلام ـ مقرّر گرديده و البته اين فضيلت براي آن وجود مقدّس در مقابل برخي فضايل ديگر همانند قطره‌اي در مقابل درياست.

54. در موقع عروسي حضرت زهرا و اميرالمؤمنين ـ عليهما السلام ـ، زن‌ها اشعاري را به صورت تک خواني و هم‌خواني تکرار مي کردند و مردان هم مي‌شنيدند، آيا اين کار از نظر شرعي جايز است؟

اين‌گونه نقل‌هاي تاريخي، صحّت ندارد، علاوه بر اين‌که معارض هم دارد. و چون اساساً خلاف کتاب و سنّت است بايد آن را کنار گذارده و مطروح ساخت.

55. آيا در عروسي حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ زن‌ها، دف مي‌زدند؟ژ

اين‌گونه نقل‌ها، صحّت ندارد و چون خلاف کتاب و سنّت است بايد مطروح نمود.

56. رفتار حضرت فاطمه ـ سلام الله عليها ـ با شوهرشان، حضرت علي ـ عليه السلام ـ چگونه بود؟

قطع نظر از اين‌که آن دو بزرگوار، يک روح بودند در دو بدن و قطع نظر از مقام عصمت آن‌ها که اقتضاء دارد بهترين رفتارها در ميان آنها حاکم باشد، در روايات آمده که آن حضرت در هنگام وفات، به اميرالمؤمنين ـ عليه‌السّلام ـ گفتند:

«يا علي! با اينکه در اين مدّت از من رفتار خلافي حاصل نشد، ولي مرا حلال نماييد» و اميرالمؤمنين ـ عليه‌السّلام ـ گريه کردند و تصديق فرمودند. لکن اين گفته و اين نوع برخورد، حاکي از عظمت رفتاري آن حضرت است.

57. چگونه در بعضی از روایات داریم که: «فاطمه زهرا ـ سلام الله عليها ـ در شبانه روز چند مرتبه براي حضرت علي ـ عليه السلام ـ نورافشاني مي‌کردند»؟

حضرت فاطمه زهرا ـ سلام الله عليها ـ مانند ديگر معصومين ـ عليهم السلام ـ،‌ همگي انوار تابناکي هستند که عالم وجود،‌ هميشه از پرتو آن انوار مقدّسه، مستفيض و روشن است و نورافشاني آنان که عنايت‌ها و هدايت‌هاي تامّه‌ آن حضرات است، لحظه‌اي از عالم وجود منقطع نيست. لکن امثال آن‌چه در سئوال آمده است نوعاً داراي معاني کنايي است.

58.آیا حضرت زهرا ـ‌ سلام الله علیها ـ فرزندی به نام "ام کلثوم" داشته‌اند؟

فرزندان آن بزرگوار، پنج نفربودند که عبارتند از:

امام حسن ـ عليه‌السّلام ـ

امام حسين ـ عليه‌السّلام ـ

زينب مظلومه ـ سلام الله عليها ـ

امّ‌ کلثوم ـ سلام الله عليها ـ

محسن ـ عليه ‌السّلام ـ - که سقط شده است -

امّ کلثوم ـ سلام الله عليها ـ که در کربلاي مُعلّي و در جريان اسارت آل الله ـ عليهم السلام ـ، مُساعِد و کمک کار حضرت زينب ـ سلام الله عليها ـ بودند، در مدينه به موت طبيعي از دنيا رفته‌اند.

59. چرا حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ داراي کنيز بودند؟

امور خانه داري و فرزند داري در آن عصر، از کارهاي مشکل بوده و با سختي‌هاي زيادي همراه بوده است؛ مثلاً کارهايي نظير نان پختن يا آرد کردن گندم و نظاير آن هم جزء امور خانه‌داري محسوب مي شد. ضمن آن‌که داشتن خادمه در آن عصر، امر غير مرسوم و غير معمولي نبوده است. ولي در عين حال حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ مواظبت داشتند که کارها را بين خود و خادمه، تقسيم مي کردند و خود آن وجود مقدّس به امور مختلف خانه، مباشرت مي‌فرمودند، چنان‌که نبي اکرم ـ صلي الله عليه وآله ـ امر به چنين قسمت نمودني، داشتند.

فاطمه ـ سلام الله عليها ـ بعد از پيامبر صلي الله عليه و آله ـ

60. در حادثه غصب خلافت حضرت علي ـ عليه السلام ـ، حکمت اين‌که ايشان، سکوت نمودند و حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ به صحنه آمدند چه بود؟

اميرالمؤمنين ـ عليه السلام ـ در آن حادثه در نهايت مظلوميت واقع شدند و حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ براي دفاع از امر ولايت و امامت و براي تَنَبُّه مردم، وارد صحنه شدند و از اين حيث حرکتي بزرگ را در تاريخ اسلام ثبت نمودند و اثرات رواني و سياسي و اجتماعي عظيمي باقي گذارده شد.

61- هنگامي که حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ در دفاع از مقام ولايت در مسجد، سخنراني نمودند، آيا صداي ايشان به گوش نامحرم نمي‌رسيد؟

اِسماع زن و اين‌که او صداي خود را براي فهماندن مطالب خود به نامحرم برساند، به ويژه در چنين امري که براي احقاق حق و بيان حقايق بوده است، اشکالي ندارد. اشکال در آن‌جاست که در سخن گفتن زن با نامحرم، احتمال مفسده‌اي وجود داشته باشد که قرآن کريم، آن را خُضوع در قول ناميده است.(نازک کردن صدا)

62. اگر حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ مي‌دانستند چه حوادثي پشت درب اتفاق مي‌افتد، چرا خودشان به پشت درب رفتند؟

اين‌گونه مسائل، يک سلسله مسائل خاصّ و خصوصي است و حقيقت آن، معلوم نيست و آن‌چه براي ما معلوم است آن است که نحوه‌ عمل حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ، کاملاً صحيح بوده است چون آن وجود مقدّس، از هر گونه خطا و نسيان و اشتباه و معصيّت، مبرّي و معصوم بوده‌اند.

63. آبا سقط فرزند حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ امری قطعی است؟ آیا می‌توان به ایشان توسل نمود؟

سقط آن فرزند- که نبّي مکرّم صلّي الله عليه و آله نام مبارک او را «‌ مُحسن» گذارده بودند - امر مسلّم نزد شيعه است و توسّل به ايشان هم از مصاديق توسّل به اهل بيت ـ عليهم السلام ـ است، که از ضروريّات مذهب تشيّع است.

64. در روایات داریم که: "هنگام غسل دادن حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ، ناگهان دو دست ايشان از کفن خارج شد و فرزندان را در آغوش گرفت." آیا این عمل از باب معجزه بوده؟

اگر آن صحنه غم‌انگيز را فقط اميرمؤمنان‌ ـ عليه‌السّلام ـ ملاحظه فرموده باشد، از باب کشف و شهود است و نظير آن براي اين بزرگواران امر عادي است. و اگر آن صحنه را مثل اسماء بنت عميس هم ديده باشند، يک معجزه است و هم امکان ذاتي و هم امکان وقوعي دارد.

65. چرا حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ وصيت نمودند که مراسم غسل، کفن و تدفين ايشان شبانه و مخفيانه صورت پذيرد؟

اين امر، يک مبارزه منفي با طاغوت‌هاي زمان بود که اتّفاقاً براي آنان بسيار گران تمام شد؛ چنان‌که خِفاء قبر شريف ايشان فعلاً‌ يک مبارزه منفي با دشمنان و غاصبين حقوق اهل بيت ـ عليهم السلام ـ است که براي آنان از همان زمان تاکنون بسيار گران بوده و معمولاً تأثير و نفوذ و ماندگاري مبارزات منفي، بيشتر و بهتر از مبارزات مثبت است.

66. چرا قبر حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ مخفی بوده و توسط هیچ یک از اهل بيت ـ علیهم السّلام ـ آشکار نشده است؟ ‌به نظر حضرت‌عالي مزار حضرت کجاست؟

خِفاء قبر مطهّر حضرت فاطمه زهرا ـ سلام الله عليها ـ، يکي از تَظَلّمات هميشگي شيعه و علامت مظلوميت خاندان رسول الله ـ صلّي الله عليه و آله و سلّم ـ است. و اين‌جانب احتمال قوي مي‌دهم که قبر مطهّر آن بانوي مکرّم ـ سلام الله عليها ـ در خانه‌ ايشان که اکنون در کنار ضريح مقدّس رسول خداست، واقع باشد.

67. قاتلين حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ چه کساني بودند؟

همان کساني که به صورت جمعي به خانه حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ هجوم بردند و بصورت جمعي، به آن حضرت اهانت و جسارت و ضرب و شتم نمودند و اميرمؤمنان ـ عليه‌السّلام ـ را به زور به مسجد بردند.

68. چرا بعد از رحلت پيامبر ـ صل الله علیه و آله و سلم ـ حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ اکثراً در حال گریه بوده‌اند؟

از روايات فهميده مي‌شود که آن بزرگوار پس از جريان نامبارک سقيفه بني ساعده، غمناک و گريان بودند؛ زيرا زحمات عظيم پدر و همسر خود را در مخاطره عجيبي ملاحظه فرمودند و ضربه‌اي که به اسلام وارد شد و حقوق حقّه‌اي که از آل رسول الله ـ عليهم السلام ـ سلب و تضييع گرديد و خط راستين دين اسلام را که منحرف شد، مي‌ديدند و از اين جهت غمناک و مصيبت زده بودند؛ تا از دنيا رحلت فرمودند و در اثر ظلم‌هاي بي حدّ، به شهادت رسيدند.

69. منظور از این‌که: "حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ بعد از رحلت نبي اکرم ـ صل الله علیه و آله و سلم ـ شب و روز گريه مي‌کردند." چیست؟ آيا اين کار باعث ظلم به نفس يا ظلم به غير نبوده است؟

صبح و شام، کنايه است که آن حضرت بواسطه رحلت نبي مکرّم ـ صلّي الله عليه وآله ـ و مسائل بعد از آن که بواسطه عدم عقلانيّت کافي مردم و سوء استفاده از جهالت آنان در سقيفه پديد آمد، در شدّت حزن و مصيبت بودند و در شعري هم که به آن بزرگوار نسبت داده شده اين مطلب آمده است که اگر اين مصائب بزرگ بر روز وارد مي شد، آن را شب تار مي کرد.

70. آيا قطع رابطه حضرت فاطمه ـ سلام الله عليها ـ با غاصبان ولايت و ناخشنودي ايشان از آنان صحت دارد؟

بلي، سنّي و شيعه، چنين مطلبي را نوشته‌اند و به قاعده مبارز‌ه منفي که از مصاديق امر به معروف و نهي از منکر است، بايد چنين کاري انجام مي‌شد.

71. اگر عفو و بخشش پسنديده است، چرا حضرت فاطمه ـ سلام الله عليها ـ دشمنان خودشان را نبخشيدند؟

عفو و صفح، مربوط به امور شخصي است و آن اختلاف‌ها، نزاع شخصي نبود، اختلاف بين حق و باطل بود و عفو و ناديده گرفتن در اين‌گونه امور، از محرّمات بزرگ است.

72. بعضي در خواب حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ دیده‌اند که هنوز تورم بازو بهبود نيافته است؟

خواب، حجّت نيست؛ لکن مسلّم است که مظلوميّت آن بزرگوار، بالاست و تا زماني که «اِن شاء‌ الله» به وسيله ظهور منتقم آل محمّد ـ عليه‌السّلام ـ، دشمنان آن حضرت منکوب نشوند وجود مقدّس ايشان غمناک است.

73. چرا براي شهادت حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ عزاداري ده روزه (دهه فاطميه) برگزار مي شود؟

عزاداري براي اهل بيت ـ عليهم السلام ـ يک شعار سراسر شعور و از افضل قُرُبات الهي است که در آن، هم تولّي و هم تبرّي نهفته است. و اين شعار بزرگ براي حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ و حضرت سيّد الشهداء ـ عليه السلام ـ به جهات خاصّ، بايد هر چه باشکوهتر برگزار گردد، زيرا وجود مقدّس حضرت فاطمه ـ عليها السلام ـ، اسوه دفاع از ولايت و امامت است و وجود مقدّس امام حسين ـ عليه السلام ـ اُسوه ي‌ دفاع از عدالت و قيام عليه ظلم و ستم است. قال الله تعالي «وَ مَنْ يُعَظِّمْ شَعائِرَ اللّهِ فَإِنَّها مِنْ تَقْوَي الْقُلُوبِ‏».

74. منشأ اختلاف زمان شهادت حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ در چيست؟ به نظر حضرت‌عالي کدام زمان معتبرتر است؟

ظاهراً چون لفظ هفتاد و نود در زبان عربي شبيه به هم‌ديگر نوشته مي شود «سبعون و تسعون»، لذا دو‌گونه نقل در خصوص زمان شهادت آن بزرگوار شده است، يکي هفتاد و پنج روز بعد از وفات نبيّ مکرّم ـ صلّي الله عليه و آله ـ و يکي نود و پنج روز، يعني سيزدهم جمادي الاولي و سوّم جمادي الثاني. و به نظر اين‌جانب شهادت آن حضرت در سوّم جمادي الثاني واقع شده و روايت صحيح السند هم بر آن دلالت دارد.

75. آيا در موقع ظهور امام زمان «ارواحنا فداه»، حضرت از قاتلين حضرت زهرا ـ سلام الله علیها ـ انتقام مي‌گيرند؟

در اين خصوص رواياتي از ائمه طاهرين عليهم السلام وارد شده است.

76. چه کسانی در موقع رجعت آل الله ـ صلوات الله عليهم ـ رجعت مي‌فرمايند؟ آيا حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ هم رجعت می‌فرمایند؟

خصوصيات امر رجعت معلوم نيست؛ ولي در اين‌که اهل بيت ـ عليهم السلام ـ و بسياري از شيعيان راستين زنده شده و رجعت مي‌کنند و اهل بيت ـ عليهم السلام ـ حکومت جهاني طولاني خواهند داشت، مسأله‌اي است که مستفاد از ده‌ها روايت صادرشده است.

77. آيا حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ داراي خواهر يا برادر بودند؟

آن حضرت، تنها فرزندِ پيامبرِ گرامي ـ صلّي الله عليه و آله ـ و حضرت خديجه ـ سلام الله عليها ـ هستند و حضرت خديجه به غير از حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ از پيامبر اولاد ديگري نداشت و ابراهيم نيز فرزند نبّي مکرّم ـ صلّي الله عليه و آله ـ از ماريه قبطيه بوده که در کودکي از دنيا رفته است.

فاطمه سلام الله عليها و شيعيان

78. آيا محرم شدن به حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ از طريق مادر یعنی کساني که مادرشان سيده هستند امکان دارد؟ از طريق ازدواج با خانم سيّده، چطور؟‌

هر دو مورد، موجب مَحرميّت است.

79. آيا محرم شدن به حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ، فضيلت دارد؟

بلي، فضيلت بالايي است و در برخي روايات هم بدان تصريح شده است.

80- آيا شرف انتساب به خاندان نبي اکرم و ائمه هدي ـ عليهم السلام ـ از طرف مادر نيز صورت مي گيرد؟ سيّادت و احکام مخصوص آن مانند عمامه سياه براي روحانيون و حرمت صدقه و... چطور؟

شرافت انتساب از اين طريق مسلّم است و بلکه به قول صاحب حدائق يک امر ضروري در تشيّع است لکن احکام فقهي مربوط به سيادت، مختصّ کساني است که انتساب از ناحيه پدري داشته باشند.

81. اگر مردي در خواب، صورت مبارک حضرت زهرا ـ عليها السلام ـ را مشاهده نمايد، آيا اين نشان دهنده صحت سيادت او مي باشد؟

خواب، حجّت نيست، چنان‌چه کشف و شهود نيز از حيث فقهي حجّت نيست. لکن با وصلت‌هايي که انجام شده، بسياري از افراد به ويژه مسلمانان ايراني، مَحرم فقهي به حضرت زهرا ـ عليها السلام ـ هستند.

82. آيا کساني که سيّد باشند، عذاب آن‌ها در قيامت سرما مي باشد»؟

دليل قانع کننده‌اي بر اين امر وجود ندارد و بلکه ظواهر قرآن شريف و روايات اهل بيت ـ عليهم السلام ـ آن‌است‌که عذاب در برزخ و قيامت، همان آتش برزخي و آتش آخرتي است.

83. حکمت روايات متعدد در زمينه عظمت سادات و رعايت حقوق و احترام آنها در فرهنگ تشيع چيست؟ اگر او انسان خطاکار يا منحرفي بود چه حکمي دارد؟

اين يک مسأله متعارف است که وابستگان و نزديکان يک بزرگ را بخاطر او، بزرگ شمرده و احترام مي گذارند؛ ولي برخي از بزرگان مي‌گويند که آيه مودّت، سادات را هم شامل مي شود، ولي به نظر اين‌جانب، اين گفته بعيد است و در احترام به سادات نيازي به اين جهات نيست. زيرا رواياتِ براي احترام به سادات، بسيار است و در فقه هم که احکام خاصّي براي آن‌ها، مترتّب و جاري شده نظير خمس و حرمت صدقه و امثال آن‌، دلالت بر بزرگي و حرمت آن‌هاست. بلي اگر خداي ناکرده، انحرافي پيدا کند، طبعاً اثر وضعي انحراف و عواقب آن براي شخص منحرف، هست.

84. آيا حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ را می‌شود در خواب دید؟

امکان دارد؛ لکن خواب حجّت نيست.

85. "سلمان از ما اهلبيت است" آيا حضرت سلمان ـرحمه الله ـ به خاطر این فرمایش، با حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ محرم می‌باشند؟

فرموده رسول اکرم ـ صلّي الله عليه و آله وسلّم ـ، تنزيل و کنايه است، که براي مقام و درجه حضرت سلمان ـ عليه الرحمه والرّضوان ـ، فرموده‌اند و ربطي به مَحرميّت ندارد.

86. حضرت سلمان ـ رحمه الله ـ چه شخصیتی بودند؟

از روايات، مستفاد است که آن بزرگوار از افضل اصحاب بوده‌اند و از نظر درجات و ايمان به مقامات عاليه رسيده بودند تا آن حد که نبيّ اکرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ فرمودند:"سلمان از ما اهل بيت است"، لهذا ايشان نزد حضرات معصومين ـ عليهم السلام ـ، مقام بالايي داشته و نقل احاديث از حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ نيز در همين راستا بوده است.

87. آيا جشن و شادي در «عيد الزهرا» مستند شرعي دارد؟

اين‌گونه امور، چون فعلاً‌ ابزار و بهانه‌اي براي دشمنان اسلام در جهت ايجاد اختلاف شده است، نبايد انجام شود، و براي اظهار ارادت و تولّي به حضرت صدّيقه طاهره ـ سلام الله عليها ـ و تبرّي از دشمنان غاصب ايشان، به ساحت مقدّس آن حضرت توسّل شود و زيارات ايشان و زيارات شريفه "عاشورا" که افضل زيارات است خوانده شود و حتّي حفظ وحدت بين مسلمين در روايت هاي اهل بيت ـ عليهم السلام ـ به اندازه‌‌اي است که شرکت در نماز جماعت مخالفين همانند شرکت در نماز رسول گرامي ـ صلّي الله عليه و آله ـ تلقّي شده، ولي متأسفانه اين وحدت مورد تأکيد قرآن و سنّت،‌ آن‌گونه که لازم است رعايت نمي‌شود و همين امر موجب تسلّط دشمنان است.

88. آيا خشنودي حضرت زهرا ـ علیها السّلام ـ‌و اهل‌بيت ـ عليهم السلام ـ در عيد الزهرا صحت است؟

همان‌گونه که از حضرات ائمه طاهرين ـ عليهم السلام ـ منقول است، بايد در عزاي آنان عزادار و غمناک باشيم و در اعياد آنان هم فرحناک باشيم.

89. حضرت خديجه ـ سلام الله عليها ـ اين همه ثروت را از کجا بدست آورده بودند؟

حضرت خديجه ـ سلام الله عليها ـ، صاحب تجارت بودند و سرپرستي تجارت ايشان هم مدّتي با نبيّ مکرّم ـ صلّي الله عليه و آله ـ بوده است و چون در آن قضايا، ايشان را شخصي امين و يک انسان کامل يافت، به آن حضرت پيشنهاد ازدواج داد.

90- از مصاديق کفويت (همساني) تناسب سني مي باشد چه حکمتي داشت که پيامبر گرامي اسلام ـ صلّي الله عليه و آله ـ با جناب خديجه ـ سلام الله عليها ـ که 15 سال از ايشان بزرگتر بودند، ازدواج نمودند؟

درباره حضرت خديجه سلام الله عليها، چون اخلاق و فضيلت ايشان، شخصيت و عقل آن حضرت را برتري داده بود، لذا مسأله سنّ تحت الشّعاع واقع شد. حضرت خديجه سلام الله عليها، همتا و کفو واقعي نبيّ مکرّم ـ صلي الله عليه و آله ـ بودهاند و مقام و منزلت ويژه ايشان، موجب گرديد.

معرفی نویسنده، اشتراک‌گذاری مطلب، دعوت از دوستان، نظردهی و مشاهده نظرات بازدیدکنندگان

محمّدصادق اسکندری هستم.

27 ساله از شهر مقدّس قم

فوق‌دیپلم فقه و اصول و علاقه‌مند به نهادینه‌سازی مفاهیم ارزشی

پیشنهاد من: حرکتی گسترده و رو به جلو در در جادّه‌ی خدامحور

رایانامه من: mese@chmail.ir

اشتراک‌گذاری این مطلب در وبگاه‌های اجتماعی:

afsaran

cloob

Google Bookmarks

Google Buzz

Digg

yahoo

Technorati

delicious

FriendFeed

دعوت از دیگران برای مشاهده مطلب

  

نظر شما

 

تعداد بازدید از این مطلب: 4328 عدد

هنوز نظری درباره این مطلب ارسال نشده است.

 

آخرین به‌روز‌رسانی: 14 / 04 / 1394